ဆီးဂိမ္းသမိုင္းက်ဥ္း
၁၉၅၈ ခုႏွစ္ ေမလ ၂၂ ရက္ေန႕ ၃ ႀကိမ္ေျမာက္ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံက အိမ္ရွင္လက္ခံ က်င္းပခဲ့တဲ့ ၃ ႀကိမ္ေျမာက္ အာရွအားကစားပြဲေတာ္မွာ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ကၽြန္းဆြယ္ႏိုင္ငံေတြ ဆံုေတြ႔ခဲ့ၾကၿပီး ေဒသဆိုင္ရာ အားကစားအဖဲြ႔အစည္း ရိွသင့္တယ္လုိ႔ စဥ္းစားခဲ့ၾကပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ ထိုင္း ႏိုင္ငံဆိုင္ရာ အုိလံပစ္ေကာ္မတီ ဒုဥကၠဌျဖစ္လာမယ့္ လန္ စူကြမ္ႏိုင္ပရာဒစ္ က အေရွ႕ေတာင္အာရွ ကၽြန္းဆြယ္အားကစားပြဲ (Southeast Asian Peninsular Games) ဆိုတဲ့ အမည္သညာျပဳခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။
ထိုင္း၊ ျမန္မာ၊ မေလးရွား၊ လာအို၊ ေတာင္ဗီယက္နမ္၊ ကေမၻာဒီးယား (ေနာက္ပိုင္း စင္ကာပူ ပါ၀င္လာပါတယ္) တုိ႔က SEA GAME ျဖစ္လာမဲ့ SEAP တည္ေထာင္သူ ႏုိင္ငံေတြ ျဖစ္ၾကၿပီး အားကစားပြဲေတာ္ကုိ ၂ ႏွစ္ တႀကိမ္ က်င္းပဖုိ႔ ဆံုးျဖတ္ခဲ့ၾကတာပါ။ ပထမဦးဆံုးပြဲကို ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕မွာ ၁၉၅၉ ခုႏွစ္က က်င္းပေတာ့ ထိုင္း၊ ျမန္မာ၊ မေလး၊ စင္ကာပူ၊ ေတာင္ဗီယက္နမ္ နဲ႔ လာအိုႏိုင္ငံတုိ႔ ပါ၀င္ပါတယ္၊ အားကစား အမ်ိဳးအစားေပါင္း ၁၂ ခု မွာ အားကစားသမားေပါင္း ၅၂၇ ဦးနဲ႔ ပါ၀င္ယွဥ္ၿပိဳင္ခဲ့ၾကတာပါ။
၈ ႀကိမ္ေျမာက္ အားကစားပြဲမွာ အင္ဒိုနီးရွားနဲ႔ ဖိလစ္ပိုင္ကို အဖဲြ႔၀င္လက္ခံဖုိ႔ စဥ္းစားခဲ့ၿပီး ၁၉၇၇ ခုႏွစ္မွာ အဲဒီ ၂ ႏုိင္စလံုး ပါ၀င္ ယွဥ္ၿပိဳင္ခြင့္ရခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီႏွစ္မွာပဲ SEAP အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ကေန အေရွ႕ေတာင္အာရွ အားကစားအဖဲြ႔ခ်ဳပ္ (Southeast Asian Games Federation – SEAGF) လုိ႔ အမည္ေျပာင္းခဲ့ၿပီး ပြဲေတာ္က ဆီးဂိမ္းလုိ႔ လူသိမ်ားလာခဲ့ပါတယ္။
ဘရူႏုိင္းကို ဂ်ကာတာမွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ ၁၀ ႀကိမ္ေျမာက္ပြဲေတာ္မွာ ၀င္ခြင့္ေပးခဲ့သလို၊ အေရွ႕တီေမာက ၂၀၀၃ ခုႏွစ္ ဗီယက္ႏုိင္၊ ဟႏိြဳင္းမွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ ၂၂ ႀကိမ္ေျမာက္ပြဲမွာ အဖဲြ႔၀င္အျဖစ္ ပါ၀င္ယွဥ္ၿပိဳင္ခြင့္ရခဲ့ ပါတယ္။ အာဆီယံ အဖဲြ ့၀င္ႏိုင္ငံေတြ ျဖစ္လာတဲ့ ႏိုင္ငံေတြ ပူးေပါင္း က်င္းပလာခဲ့တဲ့ အေရွ႕ေတာင္ အာရွ အားကစားပဲြေတာ္ျဖစ္တဲ့ (ဆီးဂိမ္း) ကို က်င္းပလာခဲ့တာ ၅၄ ႏွစ္တိုင္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္သလို ၂၆ ႀကိမ္ေျမာက္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။
ဒီၿပဳိင္ပဲြကို ယခု တႀကိမ္ကုိ ထည့္တြက္မယ္ ဆိုရင္ အင္ဒိုက (၄) ႀကိမ္၊ ထိုင္းက (၆) ႀကိမ္၊ မေလးရွားက (၄) ၾကိမ္၊ စင္ကာပူက (၃) ႀကိမ္၊ ဗီယက္နမ္က (၁) ႀကိမ္၊ ဘရူႏိုင္းက (၁) ႀကိမ္၊ လာအိုက (၁) ႀကိမ္ အိမ္ရွင္အျဖစ္ လက္ခံက်င္းပခ့ဲပါတယ္။ ၁၉၆၅ ခုႏွစ္ တတိယအႀကိမ္ ေျမာက္ပြဲေတာ္ကို လာအိုမွာ က်င္းပခြင့္ ေပးေပမဲ့ လာအိုမွာ ဘ႑ာေရး အေျခအေန မတက္ႏိုင္တာေၾကာင့္ မေလးရွား ႏိုင္ငံကို လႊဲေပးခဲ့ပါတယ္။
ကေမၻားဒီးယားက ၁၉၆၃ ခုႏွစ္ ၃ ႀကိမ္ေျမာက္ အားကစားပြဲေတာ္ က်င္းပခြင့္ ရခဲ့ေပမဲ့ တိုင္းျပည္ မၿငိမ္မသက္ ျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ မက်င္းပႏိုင္ခဲ့ပါဘူး။ ၃ ႀကိမ္ေျမာက္ပြဲကို ဖ်က္သိမ္းခဲ့ရပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ အိမ္ရွင္အျဖစ္ တႀကိမ္မွာ မက်င္းပဖူးေသးတဲ့ ႏိုင္ငံတခုလုိ႔လည္း ေျပာလုိ႔ရပါတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံကေတာ့ အိမ္ရွင္အျဖစ္ (၂) ႀကိမ္ လက္ခံ က်င္းပခဲ့ဖူးပါတယ္။ ၁၉၆၁ နဲ႔ ၁၉၆၉ ခုႏွစ္ တုိ႔မွာပါ။ ႏွစ္ႀကိမ္စလံုး ျမန္မာႏုိင္ငံက ေရႊတံဆိပ္ အမ်ားဆံုး ရရိွခဲ့ပါတယ္။ အေရွ႕ေတာင္အာရွ အားကစားပဲြ (ဆီးဂိမ္း) ဟာ ေဒသတြင္း ႏိုင္ငံေတြရဲ ့ အားကစားပဲြေတာ္ ဆိုေပမဲ့ ခ်စ္ၾကည္ေရး၊ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရး၊ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးးပြားေရးနဲ႔ ေဒသတြင္းတည္ၿငိမ္ေရး စတာေတြ အတြက္လည္း ရည္ရြယ္ က်င္းပတာလုိ႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ ဒီၿပဳိင္ပဲြက အစျပဳၿပီး အာရွအားကစား ပဲြေတာ္၊ အိုလံပစ္ စတဲ့ ကမၻာ့ၿပဳိင္ပဲြေတြကို တက္လွမ္း ယွဥ္ၿပဳိင္ႏိုင္ခြင့္ရႏိုင္တဲ့ အခြင့္အလန္းေတြ လည္း ရွိေနတာေၾကာင့္ပါ။
ဒီႏွစ္ အင္ဒိုဆီးဂိမ္းမွာ ႏိုင္ငံေပါင္း (၁၁) ႏိုင္ငံ ပါ၀င္ၾကမွာ ျဖစ္ၿပီး အားကစား အမ်ဳိးအစား (၄၁) ခုမွာ အားကစားသမားေပါင္း (၁၅၉၀၀) ယွဥ္ၿပဳိင္ၾကမွာပါ။ အင္ဒုိဆီးဂိမ္းကို ေဒၚလာ ( ၁၆.၈) သန္း အကုန္အက်ခံ က်င္းပခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ပဲြေတာ္ကို ေငြေၾကးျပည့္စံုရံု နဲ႔ က်င္းပခြင့္ရတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ျပည္တြင္းႏိုင္ငံေရး တည္ၿငိမ္မွဳရွိဖုိ႔လည္း လိုအပ္ပါတယ္။
